تغذیه و ویتامین ها

weblog

تغذیه و ویتامین ها

چگونگی ومیزان رشدونموانسان تحت تأثیردوگروه ازعوامل درونی به نام وراثت وغددوعوامل بیرونی به نام  تغذیه وعوامل اجتماعی قراردارد.هریک ازعوامل فوق به نوبه خودتأثیربه سزایی دررشدجسمانی وروانی داشته وچناچه خللی دریکی ازآنهاروی دهدرشد,مختل ومتوقف می شود.بااختلال دررشدجسمی وروحی ,خانواده واجتماع به مخاطره می افتندکه البته منظوربحث مادراین دانستنی های پیرامون تغذیه وویتامینهامی باشد.بنابراین هنرخوددرمانی ,تلاش برای پیشگیری ومهاربیماریها ورعایت تغذیه مناسب وبهداشت صحیح ,تنهازمانی بهبودمی یایدکه مردم خوددربرنامه ریزی وکاربردی روشهای تغذیه ای , بهداشتی ودرمانی شرکت فعال داشته باشندودرغیراین صورت آشنایی دقیق مردم باهنرخوددرمانی به سادگی صورت نمی گیرد

آموزش ,تمرین وتجربه تغذیه ای وبهداشت اولیه ازکودکی آغازودردوره بزرگسالی گسترش می یاید.استفاده بهینه وبموقع ازاصول صحیح تغذیه سالم موجب می شودکه نیازهای ضروری وبدنی هرانسانی رابرطرف سازد

 

برای رسیدن به یک نظام تغذیه ای وبهداشتی دواقدام شایسته وبایسته ومفیدوموثربه شرح ذیل ضروری است

 

الف- تلاش دولت درزمینه ایجادتسهیلات لازم وآموزش وسیع که خودیک امراساسی است 

ب- آگاهی دادن به مردم درزمینه شناخت نیروهاواستعدادهای آنان ومشارکت آنهابرای رسیدن به این هدف که بهترازراه تلاشهای خودآنان است

وامادرباره این ضرب المثل که "چراعاقل کندکاری که بازآردپشیمانی " حکایت ازاین داردکه چراماانسانهاکاری راویامسئله ای راکه عواقب شوم آن هم می دانیم انجام دهیم ونتیجه کارمان به پشیمانی منجرشود ودرهمین جهت مسئله تغذیه ای وخوددرمانی اشاره به آن داردکه ماانسانهاباوجوداینکه ازعواقب وخیم وامراض وبیماری ها باخبرهستیم وپاره ای ازآنهاحتی منجربه مرگ خواهندشدوچرابایک پیشگیری ساده ورعایت اصول صحیح بهداشتی وتغذیه ای مفیدکه بسیارارزان وراحت ترازعواقب بعدی ومتحمل شده هزینه های سنگین درمان آنهامی باشندنتوانیم خودمان راازمنجلاب امراض احتمالی نجات بدهیم .درنهایت ,این کاردرجهت پیشگیری ازبیماری ها,جزباکسب اطلاعات وتحقیق وتفحص ومهارتهای مرتبط ,دسترسی به آنهاامکان پذیرنیست

مع الوصف دانستنی پیش رودراین سایت ازدامنه  تعریف شده, به دورازهرگونه ابهام وایهام بوده وهیچگاه باعث مکدرومخدوش کردن ذهن خوانندگان محترم نخواهدشد.ازحاصل مطالعات زیادهدفمندوتلخیص گری ازمجموعه ای کتب وجزوات ومقالات ونشریات علمی داخلی وخارجی وکه درمنابع ومآخذهم به آن اشاره شده پرداخته شده است 

 

فصل اول 

 

ویتامینهای محلول درچربی

 

 

غذا عبارت است ازموادی که واردبدن شده وپس ازتغییراتی دربدن بتوانداعمال زیر  راانجام دهد

یک-تأمین انرزی لازم درحدنیازبدن برای ادامه فعالیهای دستگاه های مختلف بدن 

دو- فراهم ساختن موادلازم برای رشدونمووترمیم بافتهای ازدست رفته وذخیره به طرق مختلف وتهیه لازم برای ایجادترشحات گوناگون بدن

سه - رساندن موادکافی که درجریان رشدونمووترمیم نسج وتولیدانرزی دربدن ضرورت دارندازقبیل ویتامینهاواملاح

 

موادمتشکل وموجوددرغذا پنج نوع هستندکه عبارتند

الف- ویتامینها

ب- پروتئینها که موادسازنده وترمیم کننده بدن هستند

ج کربوهیدارتهایاموادقندی ونشاسته ای که به موادانرژی زامعروف هستند

د- چربی ها

ه-موادمعدنی 

بایددانسنت که چربی ها,ویتامینهاوموادمعدنی به موادمحافظ معروف هستند 

 

ویتامینها

ویتامینهابرای اعمال متابولیکی طبیعی بدن ضروری هستند.رژیم غذایی متعادل معمولا"ویتامینهای لازم بدن راتأمین می نمایدودرحقیقت ماده ای است که دراغلب خوراکی هاومیوه هاوجوددارد.برای تقویت اعضای بدن وتأمین تعادل اعمال حیاتی بسیارضروری وموثراست وهرگاه انواع ویتامینهابه مقدارکافی به بدن نرسد ضعف وسستی وناخوشی پیدامی شودوانسان به بعضی امراض خطرناک مبتلامی گردد 

درمواردی ماننداختلالات خونی ,کودکان دردوران رشدونمووخانمهادرحین آبستنی ,تجویزویتامینهای اضافی ضروری است

حداقل ویتامین موردنیازروزانه انسان برای بیشترویتامینهاتوسط متخصصین این رشته تعیین گردیده است واغلب به عنوان استانداردبکارمی رود.بایددانست که ویتامینهادربدن ساخته نمی شوندوبایستی ازطریق رژیم غذایی به بدن برسند.بطورکلی ویتامینهادرمقابل عواملی همچون حرارت ,نور,اکسیژن واسیدهاناپایدارهستند.وازطرفی دیگرپختن بیش ازحدموادغذایی ویانگهداری طولانی مدت غذاموجب انهدام قسمت اعظم ویتامینهای موجوددرآنهامی شود

 

ویتامینهابه دودسته محلول درچربی ومحلول درآب تقسیم می شوندکه هرکدام به ترتیب عبارتنداز

الف:ویتامینهای محلول درچربی عبارتند

ویتامین آ - ویتامین دی -ویتامین ای -ویتامین کا  

ب:ویتامینهای محلول درآب عبارتنداز

ویتامین سی -ویتامین ب - ویتامین ب 1یاتیامین - ویتامین ب 2یا ریبوفلاوین - ویتامین ب 6یاپیریدوکسین هیدورکلراید- ویتامین ب 12یاسیانوکوبالین- ویتامین اچ یابیوتین- ویتامین کولین - ویتامین اینوزیتول- ویتامین اسیدنیکوتینیک  یا پ پ-  ویتامین اف - ویتامین فول سور  -    

 

***************************************************

 

تشریح ویتامینهای فصل اول

 

  ویتامین آ 

 

 ویتامین آ ,یک  ویتامین محلول درچربی است که کمبودآن دربدن منجربه شب کوری وخشکی چشم  یا اگزروفتالمی می شود که کمبودطولانی آن موجب کوری یانابینایی می گردد. همچنین کمبوداین ویتامین موجب خشک شدن پوست گردیده ولطافت ونرمی پوست ازبین می رودوهنگامیکه رژیم غذایی فاقدویتامین آ باشدروی سیستم بدن تأثیرمی گذارد.کاهش این ویتامین مقاومت بدن رانسبت به عفونت کم کرده واشتهاراازبین می برد وباعث سوءهاضمه می گردد

چناچه اگزروفتالمی یا اگزوفتالمی که یکی ازامراض مهم چشم است رخ بدهد, موها کم کم می ریزندودرنتیجه پوست تغییرحالت داده وخشک وزبروتیره ترازحالت معمولی خودمی گردد.لکه های روی بازوهاوران هاظاهرمی شودکه به تدریج ساق پاهاوگردن وکپل هارافرامی گیردوگاهی اوقات این لکه هابصورت جوش غروربه نظرمی رسند.تشخیص کمبودویتامین آ بانشانه بروزمواد یادشده درمراحل اولیه درصورتیکه خودفرداطلاعات مفیدی داشته باشدمعلوم می گرددوباید پزشک فردموردنظررامعاینه کند ودرنهایت بوسیله آزمایشهای بیومیکروسکوپی چشمهاویابااندازه گیری میزان تقریبی ویتامین آ درخون تأییدمی شود

ویتامین آ ,دراثراکسیداسیون درمواقعیکه درمعرض هوا حرارت داده شودازبین می رود.ویتامین آ درگیاهان بصورت کاروتن یافت می شودکه دربدن تبدیل به ویتامین آ می شود.نقش فیزیکی ویتامین آ بسیارپیچیده است مع هذا درتنظیم اعمال طبیعی ورشد نسوج اپی تلبال سهم بسزایی دارد.درتشکیل ماده ارغوانی شبکیه چشم که دید انسان درشب مربوط به آن می شود دخالت دارد

کبدانسان قادراست مقدارموردنیازویتامین آ بدن خودرابرای مدت یکسال ذخیرنماید

ازآنجایی که تمام ویتامین ها دریک نوع موادغذایی وگیاهی به راحتی یافت نمی شوند,بایددرجهت فراهم نمودن آنهاقدم برداشت تامنشأ  ومنابع ویتامینهای هرغذاراکه برای رشدونموانسان ضرورت داردبه دست آوردوبه دورازافراط وتفریط دراستفاده صحیح آنهاگام موثری به جلو برداشت .امامتأسفانه قشرعظیمی ازمردمان کشورهابخاطرازدحام شغلی وجنگ اعصاب درطبیعت واجتماع ,خودشان راباتغذیه سالم بیگانه می پندارندوبه اجرای دقیق آن همت نمی گمارند وچه بساکشاورزانی هستندکه باکشت وکارخودشان بهترین منابغ ویتامینهاراتولیدوصادرمی کنند ولی خودشان ازخواص آنهاغافل هستندوهمینطوراغلب مردم دیگرکه بخاطرعدم اطلاع ازارزش موادغذایی آنها ,چه درطول هفته وچه درطول ماههابه چندنوع غذای یکنواخت باویتامینهای یکسان می پردازندوازمابقی ویتامینهاکه سیستم کلی بدن به آن نیازروزانه داردغافل هستند 

بایددانست که اگرویتامینهابه موقع خودبرای تأمین سلامتی انسان فراهم نشوند,سیستم کلی بدن موردتهدیدقرارگرفته ومقاومت بدن رانسبت به عفونتهاکم کرده وموجب بیماری ودامنگیرشدن فردمی شوند.مع الوصف ازآنجایی که منابع اصلی غذاهای   دارای مملوازویتامینها, بیشتر درمقایسه باسایرغذاهای ویتامین دار درهمه جایافت می شوندوارزانترازهرنوع غذای دیگری هستنددسترسی به آنهاهاراحت بوده ولی دسترسی به سایرمنابع غذایی راحت نیست چون بایدمتحمل هزینه بیشترمی شوندامابخاطراهمیت منابع تغذیه ای بایدبه هرطریق ممکن به آنهادسترسی پیداکنند

علائم کمبود ویتامین آ به شرح مواردذیل می باشد

یک- کم شدن مقاومت بدن درمقابل عفونت

دو- استاتوره 

سه - انسدادشدیدمجاری صفراوی

چهار- سیروزکبدی

پنج- گاستروکتومی کامل

شش- اگزوفتالمی 

 

عوارض مصرف بیش ازحدویتامین  آ دربدن عبارتنداز

 
هیپر ویتامینوز آ- تحریک پذیری - میوزبس - بی اشتهایی - ریزش مو- خشکی پوست - کهیر- خارش شدیدپوست بدن - بزرگ شدن کبدوطحال- افزایش غلظت ویتامین آ - افزایش غلظت چربی هادرخون - انمی هیپوپلاستیک - لوکوپنی - هیپرنرومی استخوان ایجادخواب آلودگی ,کمبودوزن,وقفه دررشدونموکودکان ,عوارض چشمی  درخودسرانه مصرف کردن ویتامین آ دربانوان باردارموجب نقایص مادرزادی نوزادمی گرددودرکودکان باعث ازدیادحجم مایع نخاعی ودرنتیجه بالارفتن فشارکاسه سرشده وعوارضی ازقبیل سردرد,استفراغ  ودرمواردسخت ترباعث حملات تشنجی می گردد
 
طبق نظریه پزشکان واستادان فارماکولوژی ومتخصصین علم تغذیه ,مقدارنیازروزانه یک انسان به ویتامین آ راپنج هزارواحد می باشدکه درصورتیکه منابع غذایی روزانه مابتوانداین مقدارواحد ویتامین آ راداراباشد,نیازی به استفاده خوراکی آن نیست .آزمایشهای متعددی درباره خواص ویتامین آ صورت گرفته است .مرکزدارویی وشیمیایی انجمن پزشکان آمریکا این ادعاراکه دادن ویتامین آ بیش ازحد به رانندگان اتومبیل ,به طورقابل ملاحظه ای تصادفات ناشی ازرانندگی رادرشب کاهش می دهد,قابل قبول ندانسته ومردودمی داند.همچنین مصرف زیاداین ویتامین به منظورجلوگیری ازسرماخوردگی ,آنفلوانزا وسایرعفونتهای تنفسی از طرف این انجمن تأییدنشده است وهمچنین دلیلی بر این ادعا که ویتامین آ بیش ازحدمعمول باعث جلوگیری ازتشکیل سنگ کلیه درمردان ویاباعث افزایش عمل غده تیروئیدوجلوگیری ازکم خونی وسوختگی ازآفتاب  ویاباعث افزایش زخمهای پوستی می گرددوجودندارد
ویتامین آ خوشبختانه خیلی زودشناخته می شودومدتی سعی براین بودکه آنرا تحت ویتامین ضدعفونت بنامند.ولی مقامات علمی بااین ترویج موافقت نکردندوتدریجا" این نام راحذف کردند
ویتامین آ برای سلامت مخاط یاسطح ششها ,روده ها,دستگاه ادرار,قسمتهای مختلف چشم ازجمله شبکیه وقرنیه ضروری است .بدن انسان بااستفاده ازچربی شیر,کره ,زرده تخم مرغ ,سبزیهای سبزینه داروزرد وویتامینهای مصنوعی ,مقدارفراوانی ازاین ویتامین راتأمین می کند.مردمانی که رژیم غذایی فقیرانه دارند, یا به خاطرناراحتی های گوارشی قادربه جذب روده ای ویتامین آ نیستند مبتلابه کمبوداین ویتامین می شوندوزیاد سرمامی خورند
بااین تعاریفی که درباره ویتامین آ گذشت ,به اهمیت وارزش حیاتی این ویتامین درنقش سلامتی انسان پی برده می شودوحتی درسال 1993میلادی روزنامه ایندیپندنت چاپ لندن طی مقالات مفصلی ویتامین آ رادربدن انسان به عنوان یک عامل اصلی درایجادسرطان معده می داندوتأکیدداردکه برای جبران این مواردبایدازتغذیه نامناسب پرهیزکردوازسبزیجات ,,میوه وریشه های خوردنی چون هویج ,چغندروامثال آن دربرنامه غذایی خودبگنجانند
     
    

مقدارنیازویتامین آ برای هرکیلوگرم وزن بدن حدود30واحدبین المللی برابر3دهم میکروگرم درروزاست

 

خواص ویتامین آ دربدن انسان عبارتنداز

رشدونمووتقویت عمومی بدن ,سلامتی دیدچشم,درمان سوختگی وسرماخوردگی ,رفع بیماری های پوستی ,تقویت امورجنسی ,بهبودزخمها,کنترل فشارخون وبهبودزخم معده,پیشگیری ودرمان شب کوری

منابع غذایی ویتامین آعبارتنداز

پسته -فندق- روغن کبدماهی-جگرسیاه - شیر- هویج- تخم مرغ - کره - بادام - کلم - گوجه فرنگی - میوه های زردنارنجی - رب گوجه - کدو- پیازچه ومارگارین رابرای اینکه خواصی شبیه به کره پیداکندباویتامین آ غنی می کنند 

جگرگاو-گوساله-گوسفند--ماهی -پنیر-قلوه گاووگوسفند-گیاهان فاقدویتامین آ هستندولی دارای مقداری کاروتن می باشندکه دربدن تبدیل به ویتامین آ می شوندازجمله  کاهو,,اسفناج , زردآلو,موز,هلو,گرمک,جوانه گندم ,نخود,کدوحلوایی

 

نقش ویتامین آ دربقاءوادامه حیات کودکان

 

تحقیقات انجام شده نشان می دهد که ارتباط نزدیکی بین  مقدارویتامین آ دربدن و سه بیماری سرخک,عفونتهای حاددستگاه تنفسی واسهال که عامل مرگ ومیرکودکان هستندوجوددارد.بیماری سرخک شدیدا"باعث تخلیه ذخائرویتامین آ دربدن منجربه تخریب قرنیه چشم وبه دنبال آن کوری خواهدشد.برای اثبات این تحقیقات, بایدگفت صندوق کودکان ملل متحدبه نام یونیسف طی گزارشی اعلام داشته که هرساله درجهان بیش ازدویست هزارکودک دراثرکمبودویتامین آ کورمی شوند.عفونتهای حاددستگاه تنفسی واسهال که براساس مطالعاتی که ازطرف متخصصین تغذیه جهانی دراندونزی انجام شده است ,به این نتیجه رسیده اندکه درکودکانی که ذخیره ویتامین آ دربدنشان کم است ,میزان شیوع بیماری های حاددستگاه تنفسی واسهال 2الی 3برابربیشترازسایرن است,همچنین این مطالعات نشان می دهدکه کودکان مبتلابه این بیماری هابیشترازدیگران درمعرض کمبودویتامین آ وابتلا به اگزوفتالمی هستند.تأثیرمتقابل بین کمبودویتامین آ وابتلابه بیماری ها,طفل رادرمعرض خطرقرارمی دهد.شیرمادرازمهمترین منابع غذایی برای نوزادان واطفال شیرخواراست .کیفیت شیرمادرازاین نظربستگی به تغذیه اوومصرف غذاهای سرشارازویتامین آ دارد.برای جذب وانتقال ویتامین آ بایستی بدن به مقدارکافی پروتئین وچربی دراختیارداشته باشدکه آن هم ازطریق رژیم غذایی تأمین می گردد

ویتامین آ اعمال گوناگونی رادربدن انسان انجام می دهد.به عنوان مثال برای آنکه سلولهای آستروپوششی معده دردستگاه تنفسی ازسلامت ورطوبت کافی برخوردارباشندبه ویتامین آ نیازدارند.همچنین فقدان ویتامین آ دربدن باعث می شودکه نواحی توانایی مقاومت بدن رادربرابرعفونتهاازدست بدهند

بینایی,یکی دیگرازاعمالی است که نقش ویتامین آ درآن بسیارمهم است .قدرت دیددرتاریکی به وجودویتامین آ بستگی دارد.ازعلائم اولیه کمبوداین ویتامین شب کوری است .این ویتامین همچنین ازسطح پوششی یابافت پوششی چشم محافظت می کند.کودکانی که هرسال به علت آسیب قرنیه کورمی شوندازرژیم غذایی فقیرازویتامین آ استفاده می کتند

ارتباط بین ویتامین آ وسیستم ایمنی بدن بطورروشن به اثبات رسیده است .نقش ویتامین آ دربالابردن قدرت دفاعی بدن ازموضوعات جالب درتحقیقات بوده است .کودکان برای رشدونموطبیعی به ویتامین آ احتیاج دارندوکمبودویتامین آ باعث اختلال دررشداستخوانهاشده وهمچنین براشتهای کودک نیزاثرمنفی گذاشته وباعث کاهش غذای دریافتی می گردد

   

عوامل کمبودویتامین آ دربدن انسان

علت اصلی کمبودویتامین آ دربدن ,نقصان آن دررژیم غذایی روزانه است .گرانی وفصلی بودن بعضی میوه هاوسبزی هاوهمچنین عادات غذایی محلی نیزدرکمبودویتامین آ دررژیم غذایی روزانه موثرهستند.بیماری های دوران کودکی نیزبه کمبودویتامین آ منجرمی شوند .سوءتغذیه ,سرخک ,بیماری های انگلی وسایربیماری هامی تواننددرجذب ویتامین آ اختلالاتی  ایجادکنندکه باعث تخلیه ذخایربدن ازاین ویتامین می شود 

افرادیکه درمعرض کمبودویتامین آ هستند

میلیونهاکودک همه ساله درکشورهای درحال توسعه خصوصا"درآفریقا وآسیاازعواقب وخیم کمبودویتامین آ دربدن رنج می برند.کودکان بین سنین 6ماهگی تا6سالگی ازآسیب پذیرترین گروههاهستند.دوره ازشیرگرفتن طفل ازنظرابتلاابه کمبودویتامین آ بسیارمهم است .زنان درسنین باروری نیزازگروههای آسیب پذیرهستند.میزان ویتامین آ ازنظرذخیره ومقدارآن درسرم خون نیزدرطول دوره بارداری وشیردهی تأثیرمستقیم براطفال آنهامی گذارد

ارتباط بین ویتامین آ وکوری ناشی ازسوء تغذیه 

اگزوفتالمی اصطلاحی است که ازطریق آن علائم چشمی مربوط به کمبودویتامین  آ بیان می گردد ویکی ازعلل کوری های قابل پیشگیری درکشورهای درحال توسعه می باشد.اولین نشانه ,معمولا"شب کوری است که باعث خشکی ملتحمه چشم می شود.لکه بیتوت وزخمهای کف آلوددرملتحمه چشم نیزازعلائم اولیه آن هستند.خشکی وزخم قرنیه چشم که درمان آن ومعالجه سخت وفوری لازم دارد.ازدیگر علائم می باشند.مطالعات نشان داده که این علائم به سرعت پیشرفت کرده وفاصله زمانی چندانی دروقوع آنهادیده نمی شود 

اقدامات موثردرکمبودویتامین آ دربدن انسان

کمبودویتامین آ قابل پیشگیری وکنترل است .کنترل این کمبودویتامین ,درکوتاه مدت ازطریق مصرف کپسول ویتامین آ ودردرازمدت توسط آموزش تغذیه واصلاح رژیم غذایی مردم امکان پذیراست .توسط روشهای فوق می توان باکمبودویتامین آ مبارزه کرد.این دواصل همچنین می تواننددرپیشرفت عملیات مربوطه به مراقبتهای اولیه بهداشتی موثرباشند

   

کپسولهای خوراکی مکمل

کپسولهای حاوی ویتامین آ در دوزهای بالا یک محلول مناسب مقرون به صرفه ازنظراقتصادی است وبعلاوه سریع الأثرمی باشند .برای معالجه کودکان مبتلابه اگزوفتالمی ,سازمان بهداشت جهانی ابتدادرمان دو روزه باکپسول دویست هزار, هرروزیک عددویکبارهم بعدازچهارهفته راتوصیه می کند.جهت کودکان مبتلابه سرخک وسوءتغذیه شدیدناشی ازکمبودپروتئین ,انرژی ,اسهال حادیامزمن ,عفونتهای حادقسمتهای زیرین دستگاه تنفسی نیز یک کپسول مطابق دستورفوق توصیه شده است .سازمان بهداشت جهانی همچنین جهت کلیه کودکانی که درسنین 3ماه تا6سال می باشندیک دوزپیشگیری ,هرسه تا6ماه یکبارراتوصیه می کند

 

**********************************************

 

آموزش تغذیه

 

سه هدف اصلی آموزش تغذیه عبارتنداز

الف- بالابردن سطح آگاهی های مردم درزمینه کمبودویتامین آ به منظورشناسایی غذاهای محلی غنی ازویتامین آ

ب- افزایش مصرف این نوع غذاهادررژیم های غذایی روزانه باتوسعه سایرفاکتورهای حیاتی کودکان مانندتغذیه نوزادباشیرمادر,درمان باالکترولیتها 

ج- واکسیناسیون نیزمی توان ازشیوع کمبودویتامین آ پیشگیری کرد

 

نقش کاشتن سبزی هاومیوهادرتأمین ویتامین آ

هدف ازاین برنامه تشویق مردم به کاشتن میوه هاوسبزی هایی است که ازنظرویتامین آ غنی وسایرموادمغذی غنی هستند.این میوه هاوسبزیجات باعت تثبیت عادات غذایی واصلاح رژیم غذایی می شوند.کاشتن سبزی هاومیوه هاکه اقدامی عملی وارزان است ودرسطح خانه ومدرسه وجامعه می توان انجام داد

   

تقویت ماده غذایی

یکی ازاهداف پیشگیری درکشورهای درحال توسعه مانندکشورهای توسعه یافته ,تقویت غذاهای معمولی بامحتوای ویتامین آ است .برنامه ملی تقویت شکرباویتامین آ درگواتمالا وهمزمان بااین ویتامین درکشورهای فیلیپین واندونزی , افزودن منوسدیم گلوتامات به غذاها نشان دادکه تقویت غذاهای عملی بسیارمفیدبوده است

  

شرایط وموقعیتهای بروزکمبودویتامین آ 

درهنگام وقوع بلایامثل خشکسالی یاجنگ, مردم درمعرض خطرکمبودویتامین آ قرارمی گیرند.دراینگونه مواقع غذامحدودشده وکفاف نیازهای تغذیه ای مردم رانمی کند .درچنین شرایطی  احتمال ابتلا به سرخک ,سوءتغذیه ,اسهال وعفونتهای حادتنفسی افزایش می یاید.دراین گونه مواقع توزیع کپسول ویتامین آ به همراه تقویت غذاهاضروری می باشند

 

گروههای درمعرض کمبودویتامین آ 

الف- کودکان ازسنین 6ماه تا6سال 

ب- خانمهای حامله یازنان شیرده

 

گروههای آسیب پذیری که بیشتردرمعرض کمبودویتامین آ هستند 

یک- کودکان مبتلابه سرخک 

دو- کودکان مبتلابه اگزوفتالمی 

سه -کودکان مبتلابه سوءتغذیه ناشی ازکمبودپروتئینها وانرژی

چهار- کودکان مبتلابه اسهال حادیامزمن 

پنج - کودکان مبتلابه عفونتهای حادقسمتهای زیرین دستگاه تنفسی

 

 

درجدول زیربه ترتیب مقدارارزش ویتامین آ درهر100گرم غذایی مشخص شده است

    ماده غذایی        مقدارویتامین آ به واحد

 هویج فرنگی-----------7000

اسفناج----------------7000

هویج ایرانی-----------6500

رب گوجه فرنگی-------3650

کره-----------------3000

کدومسمایی------------2760

جگرسیاه -------------2500

پیازچه---------------1600

زردآلو---------------1500

شیرخشک کامل--------1080

خربزه---------------1050

کرفس---------------1000

تخم مرغ-------------1000

گوجه فرنگی-----------950

کدوحلوایی------------916

کاهو-----------------690

تره------------------635

نخودفرنگی------------500

آلبالو----------------406

گوشت مرغ-----------400

گوشت جوجه----------400

لوبیاسبز--------------210

هندوانه---------------180

پنیرتبریز--------------138

موز-----------------135

ماست----------------120

نارنگی---------------120

پرتقال----------------120

باقلا-----------------100

عدس----------------100

نخود----------------100

کلم------------------90

انجیرتازه--------------80

انجیرخشک------------80

کشمش---------------80

انگور----------------80

خرما----------------60

لپه------------------45

شیرخشک بی چربی-----40

تربچه----------------30

بادنجان---------------30

 سیب-----------------30

شلغم-----------------20

لوبیا-----------------15

لیموترش--------------15

گلابی----------------15

غوره----------------7/5

خیارشور-------------5

 

********************************************

 

منابع استفاده شده ی مربوط به تغذیه و ویتامینها عبارتنداز

 

تغذیه  تألیف دکتربنیامین اسپاک

تغذیه رژیمهای انسانی ازانتشارات دانشگاه آزاداسلامی 

بهداشت عمومی مراکزتربیت  معلم 

بهداشت زن وکودک تألیف دکتربزرگمهروزیری 

راهنمای فارماکولولوژی تألیف دکترتقی قفقازی

تغذیه باشیرمادر ازوزارت بهداشت ودرمان آموزش پزشکی

حقایقی برای زندگی ازانتشارات صندوق کودکان ملل متحد

مراقبتهای جهانی کودکان ازانتشارات صندوق کودکان ملل متحد

سیرو بیماری های قلبی  تألیف جان بلک وود واستفان فولدر

فرهنگ پزشکی تألیف دکترمحمدهوشمندویژه 

فرهنگ فارسی تألیف دکترمعین 

روزنامه های همشهری وکیهان ومجله زن روز

تحقیقات سرطان شناسی هاستون

کنگره بین المللی بیماری های قلبی درمونیخ 

مطالعات دانشگاه پنسیلوانیا و جان هاپکیتر

نظریات علمی پروفسور نیک رایت ,ویلیام هاریس ماک تیزول,پیرسون ودانشمندان کورنل نیویورک ودکترروزنفلد

      توضیح اضافی :منابع فوق الذکرازمنابع مربوط به پیش نویس  کتابی باعنوان "نقش ویتامینهاوپروتئینهادرسلامتی انسان "می باشدکه  توسط  سیف الله نوروزی تألیف شده ونویسنده محتوای این سایت تغذیه می باشد که محتوای آن درقالب دوفصل مجزایعنی فصل اول ویتامینهای محلول درچربی وفصل دوم ویتامینهای محلول درآب بعنوان دانستنی های مفیدولازم ودرخورتوجه برای خوانندگان محترم  اضافه شده است

 

 

************************************************

 

  ویتامین دی (ازفصل اول  

 

ویتامین دی دسته ای ازموادشیمیایی هستندکه همگی دارای خاصیت ویتامین دی یاخاصیت ضد راشیتیسم می باشند.ازترکیبات ویتامین دی 2 یاارکوکلسیفرول و ویتامین دی 3 یاکولکاسیفرل برای درمان عوارض حاصل ازکمبودویتامین دی بکارمی رود.علاوه براین درانسان خیلی ازاسترولهای طبیعی دراثراشعه ماوراءبنفش تبدیل به ویتامین دی می شود

کمبودویتامین دی درکودکان ,بیماری ریکتز ودربزرگسالان بیماری استئومالاسی یانرمی استخوان بوجودمی آورد

ویتامین دی به مقدارفراوان درکبدماهی ها بخصوص درماهی مورو یاکودفیش یافت می شود.باکشف این ویتامین بیماری نرمی استخوان درمان گردید

نرمی استخوان بابزرگ شدن مچ دستها,زانوها,قوزک پاها,کمانی شدن ساقها وسایرتغییرات استخوانی مشخص می گردد.این ویتامین بطورواضح درارتباط باجذب ومصرف موادمعدنی کلسیم وفسفرمی باشد

ویتامین دی برای رشدبدن وهمچنین رشدونحوه طبیعی  حائز اهمیت است .واقعیت این است که اشعه ماوراءبنفش می تواندهمان نقش ویتامین دی رادررشد وسلامتی بدن ایفاکندبطوریکه امروزه بچه هایی که دچارنرمی استخوان هستندبطورمعجزه آسایی تحت تأثیراشعه ماوراءبنفش وتأمین موادمعدنی لازم برای بدنشان معالجه می شوند

حداقل نیازروزانه یک فردبه ویتامین دی 400تا1/200واحد یو .اس.پی است 

ویتامین دی برای درمان بیماری ریکتز درکودکان یاجهت پیشگیری بیماری استئومالاسی یاریکتزبزرگسالان ,کم کاری غددپاراتیروئید ,تنتانوز کودکان و لوپوس و لگاریس بکارمی رود.همچنین جهت پیشگیری دراختلالاتی که منجربه کمبودویتامین دی می گرددماننداسهال,استاتور,انسدادمجاری صفراوی وسایراختلالات دستگاه گوارش بکارمی رود

مصرف بیش ازحدویتامین دی (150000-300000)واحد روزانه برای مدت طولانی مسمومیت باویتامین دی می گرددکه باانتقال کلسیم استخوان همراه است  که منجربه استئوپروز ورسوب کلسیم درنسوج نرم بخصوص کلیه هامی گردد

 

علائم اولیه مسمومیت باویتامین دی عبارتنداز

 

بی اشتهایی- استفراغ-تشنگی - اسهال-مدفوع خون آلود- ضعف عضلانی- پولی اوری- بی حالی - سردرد

 

منابع مهم غذایی ویتامین دی عبارتنداز

 

روغن کبدماهی-شیر وفرآورده های آن-جگر- زرده تخم مرغ

 

   ***********************************

 

ویتامین ای (ازفصل اول

 

ویتامین ای به دسته ای ازموادمحلول درچربی اطلاق می شودکه شامل ,الفا,بتا,کاما,ودلتا کوفرول می باشد. نقش فیزیولوزیکی ویتامین ای درانسان به خوبی شناخته نشده است  .ویتامین ای برای درمان انمی مگالوبلاستیک ماکروسیتیک درکودکان وانمی همولیتیک درکودکان نارس بکارمی رود

استعمال مقادیرزیاد ویتامین ای ممکن است ایجادضعف عضلات مخطط واختلالاتی درتولیدمثل واختلالات گوارشی بنماید

وجودویتامین ای به مقدارکافی درغذاهای معمولی موردمصرف , سبب شده  که کاهش وکمبوداین ویتامین درانسان زیادمحسوس نباشد.ویتامین ای نقش بزرگی درترمیم پوست داشته وبه اثبات رسیده است که درامراض پوستی بسیارمهم وموثراست وهمچنین ارزشی این ویتامین درمعالجه زخمهای پوستی ویابافتهای پیوندی شناخته شده است

 

ازسالهاپیش معلوم شدکه ویتامین ای بایستی دررژیم غذایی موشها,هرچندکه کوچک باشندوجودداشته باشند.ازطرفی ویتامین ای بعنوان ماده ضدنازایی شناخته شده بود.امامرکزپزشکی وشیمیایی باقاطعیت اعلام کرده که این ویتامین ارزشی درنازایی ندارد.علائمی وجودداردکه اهمیت این ویتامین رادرجلوگیری ازسقطهای جنین ,همیشگی نشان می دهدامادراین موردمطالعات  بیشتری لازم است

مقدارموردنیازروزانه ویتامین ای  برای بزرگسالان حدود300واحدبین المللی ودرکودکان حدود100واحدبین المللی می باشد

 

 

منابع مهم غذایی ویتامین ای عبارتنداز

موز- زرده تخم مرغ -کلم-شامل کل گلم وبرگ کلم سبزوقرمزوبنفش -جوانه گندم -روغن گیاهی - سبزیجات

 

***********************************

 

ویتامین کا (ازفصل اول

 

  ویتامین کا یا کی یکی ازبزرگترین کشفیات علم پزشکی است .این ویتامین تحت عنوان خونریزی شناخته شده است ودرخونریزی های زایمان بسیارضروری ومفیداست به همین دلیل ,زن باردار درآستانه وضع حمل بایدقبل ازتولدبچه این ویتامین رادربدن خودداشته باشدزیرابچه درموقع تولدش بایدمقداری پروترومبین به طورمعمول درخودش وجودداشته باشد

ویتامین کی درمواردیکه غلظت پروترومبین خون کاهش یابدبکارمی رود. همچنین دراثرمصرف مقدارزیادسالیسیلاتها,کینین,باربی توریکها ودرمان باداروهای آنتی بیوتیک وسولفونامیدها,کمبودویتامین کی ایجادمی شودکه تجویز ویتامین کی درچنین حالتی ضروری است .قبل ازجراحی ها,برای جلوگیری ازخون ریزی دربیماران تحت درمان باداروهای ضدانعقادی وپیشگیری ازخون ریزی درنوزادان مبتلا به کمبودپروترومبین ,ویتامین کا یاکی تجویزمی شود.همچنین بعضی ازبیماری های کبدی ,خونریزی های همراه بایرقان انسدادی ,بیماری سلیاک ,وکولیت زخم دار,ویتامین کا مفیداست 

 

فیتونادیون بایستی فقط درمواردیکه زمان پروترومبین طولانی می شودمصرف می گردد.درطول درمان ,اندازه گیری مرتب زمان پروترومبین ضروری است .تجویز داخل وریدی ممکن است ایجاد کر کشیدن موقت ,تعریق,احساس تنگی سینه ,تب هیپوتانسیون,سیانوزیا هموگلوبینوری  بنمایدکه موارداستفاده دراینگونه مواردتنهاتوسط پزشک معالج انجام می گیرد

مهمترین منابع غذایی ویتامین کا عبارتنداز

گل کلم - اسفناج - سیب زمینی - گوجه فرنگی - شیر- تخم مرغ     

 

 

*********************************************

 

شروع فصل دوم

 

ویتامینهای محلول درآب

 

ویتامین سی

 

برخلاف ویتامینهای محلول درچربی ,ویتامینهای محلول درآب دربدن ذخیره نمی گردند.بنابراین مقداری که دربدن بکارنمی روددفع می شود.نحوه اثردقیق ویتامین سی یااسیداسکوربیک دربدن بخوبی شناخته نشده است .به نظرمی رسدکه بعنوان یک آنزیم یاکوانزیم درفعل وانفعالات احیاءواکسیداسیون درسلولهاشرکت نماید.ویتامین سی برای رشد ونمو,ساخت ومحافظت کلاژن درتمام سطوح نسوج ضروری است .کلاژن ماده ای است که باعث استقامت واستحکام استخوانها,دندانهاوبافتهای دیگرمثل عضلات وعروق می شود

اسیداسکوربیک به آسانی تحت تأثیرحرارت ,نور,هوا,اکسیداسیون وموادقلیایی خراب می شود.ویتامین سی به مقدارکم دربدن ذخیره می شود ولی پس ازمصرف مقادیرزیادازراه ادراردفع می شود

 

عوارض مهمی که کمبودویتامین سی به همراه داردعبارتنداز

 

الف- شکنندگی عروق مومونیینه

ب- خونریزی ازلثه 

 ج- خونریزی ازروده ها

د- شل شدن دندانها

کمبودشدیدویتامین سی منجربه بیماری اسکوربوت می شود.ویتامین سی برای درمان وپیشگیری اسکوربوت وبعنوان درمان کمکی درسوختگی های شدیدبیماران ناتوان وهمراه باآهن درکم خونی هامصرف می گرد

ازعوارض دیگرکمبودویتامین سی می توان خونریزی مفاصل مختلف ,تورم والتهاب ونیزاسهال خونی مشخص می گردد.تغییرات پوستی یکی ازمشخصه های جالب کمبودویتامین سی می باشدکه توسط پزشک تشخیص د اده می شود.این تغییرات ممکن است شامل ایجادلکه های قرمزاطراف فولیکولهای مو ومنافذ عرق باشدومعمولا" روی ساق هاوران هاویاهرجای دیگرکه فشارزیادروی رگهای خونی کوچک وظریف وجوددارددیده می شود.ضمنا" دراثرکمبوداین ویتامین ,فقدان مقاومت وعدم رشدپیش می آید که نهایتا" بدن رامستعدگرفتاری امراض عفونی می کند .همچنین کاهش  ویتامین سی باعث کم شدن مقاومت بدن دربرابرعفونتهامی گردد.قبل ازشناسایی ویتامینهاتأثیراین ویتامین شناخته شده بود.مسافران قایقهای موتوری وکشتیهاکه به مسافرت طولانی دریایی می رفتندوهمچنین ملوانان ,نیزبدن خودراازطریق مصرف آب لیمووسیب زمینی تأمین می کردند

 

حداقل نیازروزانه هرفردبه ویتامین سی 600واحدپی اس پی است واین مقدارمعادل 75میلی گرم است

روزنامه ایندیپندت چاپ لندن به نقل ازپروفسورنیک رایت مدیرموسس سلطنتی تحقیقات بالینی سرطانی طی مقاله ای می گویدازپیشرفتهایی که درزمینه شناسایی  ومداوای  سرطان معده بدست آمده است اطلاعاتی دراختیارداردکه

سه عامل مهم ذیل درتولیداین بیماری موثرهستند

اولا"تغذیه نامناسب وعدم وجودسبزیجات,میوه هاوریشه های خوردنی چون هویج ,چغندر,وغیره دربرنامه غذایی که باعث کمبودویتامین سی دربدن می شود.زیراین ویتامین معده رادرمقابل موادشیمیایی مضرحفظ می کندوکمبودآن به شروع بیماری کمک می کند

ثانیا مصرف بسیارنمک درغذاباعث به هم خوردن توازن وضعیت شیمیایی معده می شودوآنراتحریک می کند

ثالثا"یک نوع باکتری موسوم به هلیوکرباکتر پیلوری می توانددرمعده حضورداشته باشدکه باعث تحریک درازمدت معده می شود.وجوداین باکتری باعث گاستریت ودر درازمدت موجب سرطان معده می شود.تغذیه نامناسب ,نمک زیادووجودباکتری مذکورمی توانددرمرحله اول گاستریت مزمن راموجب شودکه ادامه آن باعث مرگ باکتری های محافظ معده می شود.عدم وجوداین باکتری هاباعث بالارفتن نیترات های حاصل ازشکستن سلولهای موادغذایی شده ونیتراتهای مذکورعامل شروع بیماری می شوند.درصورت عدم وجودویتامین سی درمعده نیتراتهای موجوددرنیتریت تبدیل می شوندکه علت قابلیت ترکیبشان بامواددیگرموجوددرمعده خطرناکترند

سازمان جلوگیری ازسرطان دراروپادرسال 1992میلادی به آزمایش عمومی درمورداثرات ویتامین سی درجلوگیری ازسرطان معده پرداخته واکنون آزمایشهای محدودترنشان داده اندکه یک دوره چهارهفته ای مصرف این ویتامین ازتمرکزنیتروسامین هاودرنتیجه تحریک مزمن معده جلوگیری می کند.سازمان مذکوردرآزمایش  خودبرمصرف ویتامین سی ونیزگوجه فرنگی ,لیمو,وپرتغال تأکیدکرده است

 

کمبودویتامین سی وارتباط آن بابیماری لثه

 

      دکترروزنفلد مشاورپزشکی مردم آمریکادرخصوص این بیماری خاطرنشان کرده است که کمبودویتامین سی دربدن برای مدت طولانی باعث بیماری اسکروی باتلفظ لاتین اس. سی. یو.آر.وای می شود.علائم مهم این بیماری عبارتندازورم کردن لثه وخونریزی آن است واحتمال دارداین بیماری به خونریزی داخلی هم منجربشود,چنین فردی دچارضعف ,کم خونی,وبی اشتهایی نیزمی گردد.وهمچنین ممکن است پوست بدن ,پوست بدهدوشدت کمبوداین ویتامین در این گونه بیماران ظرف دوهفته باتزریق ویتامین سی ویاخوردن سبزیجات ومیوه جات به ویژه پرتغال بهبودمی یابد

درقدیم هنگام اکتشافات جغرافیایی که کشتی هابرای ماهها روی آب می ماندندبسیاری ازملوانان دچاراین بیماری می شدندوجان می سپردندوازهمین رودریانوردان به هرسرزمین جدیدکه می رسیدندنهال پرتغال می کاشتندتادرسفربعدی محصول دهدودرکشتی سبزی می کاشتند

     

 

مهمترین منابع غذایی ویتامین سی عبارتنداز

مرکبات-گوجه فرنگی -کلم-سبزیجات فلفل - سیب زمینی-پرتغال - لیمو- گریپ فروت - زرشک -هویج- جعفری -تربچه -نخودتازه - اسفناج- جگرسیاه-کاهو- رب گوجه فرنگی

 

درجدول زیربه ترتیب مقدارارزش ویتامین سی درهر100گرم غذایی مشخص شده است 

 

ماده غذایی      مقدارویتامین سی به میلی گم

رب گوجه فرنگی------142

تره ----------------66

شوید----------------59

پرتغال--------------57

اسفناج---------------50

لیموترش------------43

    لیموشیرین-----------43

          هویج فرنگی --------43

          کلم----------------43

هویج ایرانی---------40

لیموترش------------40

گوجه فرنگی---------38

تربچه--------------36

نارنگی-------------33

خربزه-------------29

پیازچه-------------28

شلغم--------------28

نخودفرنگی----------26

لوبیاسبز------------20

  جگرسیاه-----------20

کدومسمایی----------15

خیار--------------14

هندوانه-------------12/3

کاهو--------------11

زردآلو-------------9/4

سیب زمینی---------9/4

کرفس-------------9/2

موز--------------9

باقلا -------------6

شیرخشک بی چربی-- 6

سیب--------------6

غوره ------------6

پیاز--------------5

بادمجان------------5

گلابی-------------5

کله پاچه-----------4/3

نخود--------------4

عدس--------------4

شیرخشک کامل------4

لوبیا --------------3

 انگور-------------3

انجیرتازه-----------2

آب غوره-----------2

لپه---------------1

ماست------------1 

 

 

 

*****************************************************

 

ویتامین ب 1  یا   تیامین

 

 

نام تیامین توسط دکترویلیامز یعنی کسی که برای اولین بارخواص شیمیایی این ویتامین رانشان داد,انتخاب گردیده است .این ویتامین برای اولین باردرسال 1927میلادی جداشدوکمی قبل ترازآن معلوم شده بودکه برنج پوست کنده سبب بربری گردیده وبرعکس برنج باپوست سبب جلویری ازچنین حالتی می گردد.تیامین همچنین درسالم سازی وجلوگیری ازکاهش اشتهابسیارموثروباارزش است  .درشرایطی ممکن است که ویتامینها به قدرکافی به بدن برسندولی قابل جذب نبوده ویاخوب جذب نشوند.دراین قبیل موارد,ازجمله استفراغ های دائمی ,مواقعی که بیمارازراه لوله تغذیه می کندویادرهنگام رعشه وفلج عضلات, بلعیدن والکسیم شدید,ممکن است دادن تیامین  به مقدارزیادترازآنچه که معمولا" داده می شودضروری بوده وحتی گاهی تزریق مستقیم آن هم بانظرپزشک تشخیص دهنده ممکن است لازم باشد.درحیوانات , اختلالات قلبی ورگهای خونی ,دراثرفقدان این ویتامین می باشد

دربعضی ازمواقع ,دراثرکاهش تیامین یا ویتامین ب  پرآبی سیستم بوجودمی آید.همچنین درمواردی ازجمله فعالیت زیاد غده تیروئید,تب ویافعالیتهای شدیدعضلانی مصرف تیامین بیشترازحدمعمول افزایش می یابد وافرادی که این شرایط رادارندبایدمقداربیشتری ازاین ویتامین مصرف کنند

تیامین یاویتامیبن ب , درآب محلول ودرمحلولهای اسیدی مقاوم است واین ویتامین همچنین به نام ویتامین ضد بربری نامیده می شود.ویتامین ب بعنوان کوانزیم درمتابولیسم موادقندی بکارمی رود

 

فقدان ویتامین ب  منجربه بیماری بربری می شودکه علائم آن عبارتنداز

تجمع اسیدلاکتیک واسیدپیرودیک درخون ومغز

ضایعات عصبی 

ضایعات قلبی 

ضایعات عروقی 

ضایعات گوارشی 

توضیح اینکه این ویتامین برای تبادلات تنفسی وعصبی مفیداست ودارای ویژگی ضد زهرمی باشد وکمبودآن سبب پیدایش بیماری آماس روده هاخواهدشد

 

منابع مهم غذایی ویتامین  ب 1عبارتنداز

دانه کامل گندم -حبوبات--برنج-میوه جات- سبزیجات - لوبیا -زرده تخم مرغ-هویج -سبوس برنج - پنیر-چغندر-جوانه گندم-سیب زمینی -پوست گندم -بادام زمینی -نخودسبز-بادام درختی - فندق- شیر-گوشت-گوسفند--مرغ -ماهی- مخمرآبجو-سبوس وجوانه غلات -قلوه -حبوبات -زردآلو-اسفناج-کاهو 

 

 

مقدارموردنیازروزانه بین یک تاسه میلیگرم وبرای کودکان کمترازچهارسال,حدود0/7 میلیگرم می باشد

 

خواص ویتامین ب 1یاتیامین  دربدن انسان عبارتنداز

برقراری تعادل عصبی -نظم اعمال بدن -جذب بهترموادقندی ونشاسته ای توسط بدن-تقویت نیروی قلبی وعضلانی واعصاب

کمبود این ویتامین دربدن انسان موجب کم اشتهایی ,فراموشی ,ودردهای روماتیسمی و ورم کبدمی شود

توجه :مصرف مایعات گازدار,الکل وآنتی بیوتیک وجوش شیرین اثرات این ویتامین راخنثی می کند

 

درجدول زیربه ترتیب مقدار ارزش ویتامین ب 1 یا تیامین درهر100گرم غذایی مشخص شده است

 

ماده غذایی     مقدارویتامین ب 1 

نخود---------------72درصد

لوبیا----------------54درصد

لپه-----------------46 درصد

عدس---------------46درصد

شوید---------------45درصد

باقلا----------------38درصد

نخودفرنگی-----------38درصد

  نان لواش------------36 درصد

 شیرخشک بی چربی----35درصد

نان سنگ-----------33درصد

کشک-------------25درصد

رب گوجه ---------24درصد

شیرخشک کامل------ 24درصد

اسفناج-------------16درصد

انجیرخشک---------16درصد

آلبالو--------------14درصد

ماکارونی----------13درصد

کشمش------------12درصد

کله پاچه-----------9درصد

انار--------------9درصد

خرما-------------9درصد

برنج-------------8درصد

نارنگی------------8درصد

پرتغال------------8درصد

پنیر تبریز---------7درصد

کرفس----------- 7درصد

 گوشت گاو---------6درصد

ماهی سفید---------6درصد

انجیرتازه----------6درصد

  کلم--------------6درصد

کاهو-------------6درصد

 پیاز--------------5درصد

گوجه-------------5درصد

لیموترش----------5درصد

انگور------------5درصد

زردآلو------------4درصد

هویج ایرانی-------4درصد

کدومسمایی--------4درصد

  بادمجان----------4درصد

پیازچه-----------4درصد

موز------------ 4درصد

  خربزه-----------4درصد

جگرسیاه----------3درصد

تربچه------------3درصد

شلغم------------3درصد

هویج ایرانی-------3درصد

سیب------------3درصد

هندوانه----------3درصد

شیرپاستوریزه------3درصد

گلابی-----------2درصد

میگوتازه---------2درصد

نان بربری-------2درصد

نان سفید---------2درصد

غوره-----------2درصد

گوشت مرغ------1/1درصد

گوشت جوجه---- 1/1درصد

    

   ***********************************

 

ویتامین ب 2  یا ریبوفلاوین

 

بدن  انسان نیازفراوان به ویتامین ب 2 داردچون برای رشدوپروش بدن بسیارمفیداست وقسمت دیگری ازویتامین ب کمپلکس می باشد.چناچه این ویتامین به مقدارموردنیازبدن وجودنداشته باشداختلالات خاصی روی زبان ,لبهاوصورت ایجادمی گردد که متفاوت ازعلائم ایجادشده  پلاگر است 

 

گاهی اوقات کاهش ویتامین ب 2 سبب خارش وسوزش واحساس خشکی چشمهامی شود.ویتامین ب 2یاریبوفلاوین یک ماده محلول  درآب است ومقاوم درمقابل حرارت است 

 

منابع مهم غذایی این ویتامین عبارتنداز

 

گردو- سبزیجات -جگرسیاه - پسته زمینی-مخمرآبجو-عسل-اسفناج-سفیده تخم مرغ-پنیر-گوشت بدون چربی-مرغ-ماهی-شیر-هویج-قلوه-سیب زمینی-گوجه فرنگی-زبان حیوانات حلال گوشت-گل کلم -زردآلو-بادام-بلوط-خربزه-انجیر-انگور-گلابی -سیب -موز

مقدارموردنیازروزانه

برای بزرگسالان بین 2تا4میلی گرم ودرکودکان نصف این مقدارمی باشد

خواص ویتامین ب 2

سوخت وسازپروتئین ویاخته ها-رفع چروک صورت-رفع ورم ملتحمه چشم -رفع کدورت قرنیه چشم -رفع شکاف لب- رفع چین وچروک زیرلاله وپشت گوش -رفع ترک خوردگی والتهاب وقرمزشدن زبان-رفع ضایعات مخاط روده ومعده-رفع خشکی وشوره پوست ورفع ریختن مو

 

*********************************************

 

ویتامین ب 6 یاپیریدوکسین هیدروکلراید

 

یک ویتامین محلول درآب است که تحت اثرنورتجزیه می گردد.این ویتامین بطورمصنوعی تهیه می شودونقش آن دراعمال بدن به خوبی شناخته نشده است ولی وجودآن برای متابولیسم اسیدهای آمینه ضروری است 

ویتامین ب 6 جهت پیشگیری نوریت حاصله ازایزونیازید,وبرای درمان تشنجات صرعی درکودکان ,انمی هیپوکرم به علت کمبودارثی ویتامین ب 6 ,بعضی ازانمی های هیپوکرم یامگالوبلاستیک وبیماری های حاصله ازپرتوافکنی حاصله بکارمی رود

ویتامین ب 6 ازویتامینهای لازم برای بدن بوده ونقش مهمی درسوخت وسازومصرف چربی های غذایی دارد.اگربه افرادی که دارای سروصورت چرب وروغنی ,پیروکسین داده شودباعث کم شدن چربی آنهامی گرددوچربی های زیادی روی پوست راازبین برده وهمچنین مانع تشکیل جوش های نوک سیاه درپوست می شود

حداقل نیاز روزانه هرفردبه ویتامین ب 6 هنوزبه درستی معلوم نیست ولی برای درمان آن روزانه 50الی 100میلی گرم تجویزمی شود

   

منابع مهم غذایی  ویتامین  ب 6عبارتنداز


گردو-موز-جگرسیاه-گوشت- گوشت مرغ - مغزگوسفندوگوساله-قلوه-سیب زمینی -اسفناج-جوانه گندم-سبوس-نیشکر-غلات-روغن کتان- وماهی-جو- سبزیجات -حبوبات- ذرت -برنج 

خواص ویتامین 6دربدن انسان عبارتنداز

جلوگیری ازبیماری های جلدی .جلوگیری ازکم خونی.جلوگیری ازضعف عضلانی.جلوگیری ازاختلالات عصبی.جلوگیری ازتهوع بانوان باردار

 

*********************************************

 

ویتامین ب 12یاسیانوکوبالین

 

 

این ویتامین ,بخش دیگری ازویتامین ب کمپلکس راتشکیل می دهدوبه دلیل اثراتی که روی  مو داردوفقدان آن ممکن است سبب خاکستری شدن مو گرددوبسیارحائزاهمیت است 

تأثیرویتامین ب 12روی  مو ممکن است به دلیل تأثیرش روی غددباشدزیراباحذف این ویتامین ازرژیم غذایی حیوانات ,باعث ایجاداختلال درترشح چندین غده داخلی آنهاشده است ولی هنوزنمی توان نتایج کسب شده ازبررسی هایی که روی حیوانات بعمل آمده برای انسان تعمیم دادلذاازاین رو ارزشی آن درتغییررنگ مو هنوزتردیداست 

 

چون یکی ازاجزاءشیمیایی اصلی ویتامین ب 12 ,کبالت می باشدلیکن ازاین جهت این ویتامین رانیزبعنوان سیانوکوبالین می شناخته اندکه سبب تحریک فعالیت فاکتورضدکم خونی کبد می شودوبخصوص درکم خونی های شدیدوخطرناک بکارمی رود

ویتامین ب 12 یک ویتامین ضدکم خونی مهمی است که کمبودآن موجب کم خونی خطرناکی به نام انمی پرنیسوزمی شود.دراین بیماری تعدادگلبولهای قرمزخون کاهش یافته وعلائم عصبی شدیدی ظاهرمی شود

ویتامین ب 12 دارای نقش مهمی درسنتراسیدهای نوکلئیک ,تشکیل گلبولهای قرمز,درمتابولیسم سلولهای عصبی ومتابولیسم آهن می باشد

ویتامین  ب 12همچنین برای درمان انمی پرنیسوز ,بیماری اسپرو,انمی های ماکروسیتیک تغذیه ای به علت کمبودویتامین ب 12وبعضی ازانواع انمی های مگالوبلاستیک  کودکان بکارمی رود وهمچنین برای درمان نوریتهای بیماران الکلیک ودیابتیک مفیدمی باشد

 

منابع مهم غذایی ویتامین ب 12 عبارتنداز

 

جگر-قلوه -شیر-غذاهای غذاهای حیوانی -غذاهای گیاهی - زرده تخم مرغ

 

**********************************

 

 ویتامین  اچ یا بیوتین

 

بیوتین اصطلاح بکاررفته برای معرفی تعدادمختلفی ازموارددرگذشته بوده است اماهنوزتحت عنوان جزئی ازویتامین ب کمپلکس ملاحظه می شود.بیوتین سبب جلوگیری ازکهیر درجوجه هامی گرددوامااهمیت آن هنوزبرای انسان روشن نگردیده است واخیرا"اثرات مانع شونده آن دربه حداقل رسانیدن پیشرفت سرطان موردبررسی است

 

اسیدپاراآمینوبنزوئیک, فاکتوردیگری ازویتامین ب کمپلکس می باشدکه بطورعمومی برای درمان موی خاکستری بکارمی رود این عمومیت شامل سیاه رنگ شدن مو درموشهای سفیدآزمایشگاهی که درنتیجه کاهش این جزءخاکستری رنگ شده بودندنیزگردیده است والبته این مسئله درمورد موی انسان تابه حال به درستی ثابت نگردیده است وتابه حال هیچ داروی کشف نشده که باآن بتوان بصورت ریشه درعمق پیازمو, موی خاکستری رابه رنگ طبیعی اش درآورد

 

************************************

 

ویتامین کولین 

 

یکی دیگرازویتامینهای ب کمپلکس می باشدکه عامل رشد,سوخت وسازغذابوده وسبب جلوگیری ازتشعشع کبد درحیوانات می باشد.درصورتیکه این ویتامین دربدن کم شودبیماری های پوستی راموجب می شودونیزسبب  لکنت زبان  خواهدشد

 

منابع مهم غذایی ویتامین کولین عبارتنداز

 

سبوس یاپوست گند

 زرده تخم مرغ 

دل 

جگرسیاه

 

*****************************

 

ویتامین اینوزیتول

 

فاکتورکمترشناخته شده ویتامین ب کمپلکس می باشد که جزء فوق العاده ای است که ازنظر بررسی های رشد مو موردتوجه دانشمندان می باشد .بررسی های تجربی نشان داده است که اینوزیتول باطاسی انسان هنوزدرمرحله تحقیق وبررسی است 

اگرچه ارزشی آن ثابت شده است 

اثراتی که درآزمایشگاه برروی  حیوان بدست آمده درموردانسان قابل کاربردنمی باشد.شایددرآینده اثرمستقیم اینوزیتول ویادآروی مربوطه آن روی رشدمو روشن شود

 

*********************************

 

ویتامین پ پ یا اسیدنیکوتینیک یا نیکوتین آمید

 

باکشف قسمت دیگری ازویتامین ب کمپلکس ,آنراتحت نام اسیدنیکوتینیک  یانیکوتین آمید خواندندکه کمبودآن باعث بیماری پلاگرمی گردد

این کشف یکی ازبزرگترین کشفیات وپیشرفتهای علمی بشمارمی رود.دربروز بیماری پلاگرمصرف این ویتامین سبب رفع علائم پوستی ,همچنین سوءهاضمه واختلالات عصبی می گردد 

اسیدنیکوتینیک به عنوان ویتامین پ پ ویا نیاسین نیزمشهوراست .کاهش آن ,بیماری پلاگررابوجودمی آوردکه باکهیرپوستی ,اختلالات روده ای واختلالات روانی همراه است .به هرحال ازویتامینهای محلول درآب بوده ودرمقابل حرارت مقاوم است وبه صورتی مصنوعی تهیه می شوند.نیاسین یا پ پ قسمتی ازسیستم کوانزیمی است که دراکسیداسیون داخل سلولی ودرمتابولیسم موادقندی دارای نقش مهمی می باشد.نیکوتین امیدواسیدنیکوتینیک نیزدرحقیقت شکل فعال این ویتامین دربدن است 

 

کمبودویتامین پ پ بصورت بیماری پلاگرظاهرمی شودکه علائم آن عبارتنداز

 

ورم زبان - ورم لثه - بی خوابی - بی اشتهایی- شکم درد- اسهال- درماتیت - عوارض روانی - تغییررنگ پوست بدن - پوسته پوسته شدن پوست دردست وپا واطراف گردن 

اسیدنیکوتینیک دردرمان وپیشگیری بیماری پلاگربکارمی رود ازاین روهمچنین دارای خاصیت گشادکنندگی عروق بوده وبدین جهت برای درمان اسپاسم ,عروق,ارتریواسکلروزآنژین قفسه صدری واختلالات عروقی که به علتی جریان خون محیطی مختل شده باشدمصرف می گردد

انواع این  ویتامینهابرای پیشگیری ازبیماری های روانی ,مغزی ,اعصاب ونیزبرای جلوگیری ازخونریزی های زیادبسیارمفیدوموثرخواهدبودوکمبودآن دربدن سبب بیماری های اگزما ,جوش جوانی خواهدشدواین نوع ویتامین برای درمان ناراحتی پلاگرعلاوه براینکه مفیداست بلکه عوارضی هم به دنبال خواهدداشت 

 

 منابع مهم غذایی ویتامین پ پ عبارتنداز

 

جگر-گوشت گاو-ماهی آزاد-تخم مرغ-نان سفید--سبوس برنج-نخودفرنگی-سیب زمینی-هویج-اسفناج-کلم- گوجه فرنگی-قارچ-انگور-خیار-آبلیمو-موز-توت فرنگی-گلابی-گیلاس-هلو-گل کلم-لوبیاسبز-مارچوبه -آلو-ازگیل-بادام-آردگندم-ذرت-جو-شیرمادر-مایه خمیر-نخودچی -خرما -سبزی ها-پرتغال-برنج - ارزن -گندم - جو - شیر- غذاهی گیاهی وحیوانی 

مقدارموردنیاز

مقدارموردنیازاین ویتامین برای بزرگسالان روزانه درحدود10میلی گرم می باشدکه دوسوم این مقدارراخودبدن انسان ازاثرباکتری های روده برروی تریپتوفان تهیه می کند.ویتامین پ پ تحمل بدن رادرمقابل سیانورها وسولفامیدهازیادمی کند

خواص ویتامین پ پ 

فقدان ویتامین پ پ دربدن انسان بیماری خاصی به نام پلاگرتولیدمی کند.این بیماری دراجتماعات فقیرزیادتردیده می شود.ودرنقاط برهنه بدن مثل صورت ودست وپاهاکه درمعرض نورآفتاب قرارمی گیرندخودنمایی می کندودردستگاه گوارش ومخاطهای بدن ,ضایعاتی رابوجودمی آورد.اختلال هاضمه ای ,عصبی روانی رانیزایجادمی کند.نکته مهم آنکه فقدان ویتامین  پ پ به تنهایی باعث بیماری پلاگرنمی شود.پلاگرباعلایم بروزدانه دردست ,انگشتان ,بازو,مچ پابه رنگ قرمز,اسهال اختلالهای گوارشی جهازهاضمه,ورم زبان ,وتولیدبزاق زیاد,دردهای کف پاهاودستها,اختلال حواس ,هزیان گویی مالیخولی,وگاهی جنون بروزمی دهد

 

********************************

 

ویتامین اف

 

این ویتامین برای رشدونموانسان ,لطیف شدن پوست بدن,زیادوپرپشت شدن موی سر سودمنداست وکمبودآن دربدن  بیماری هایی به ترتیب ذیل به دنبال خواهدداشت

اگزما- خشکی پوست - سودای کودکان 

 

منابع مهم غذایی ویتامین اف عبارتنداز

 

روغن ماهی 

جوانه گندم

 

***********************************

 

ویتامین فول سور

 

این ویتامین جزءگروه ویتامین ب است وسبب تحریک اشتها درآدمی می شودونقش مهمی درساختن خون دربدن انسان دارد

مصرف ویتامین فول سوربرای زنان باردار مفیداست 

دولت آمریکادرسال 1993میلادی گذشته به تمامی خانهایی که درسنین بارداری بوده اندتوصیه کرده بودکه روزانه چهارمیلی گرم ویتامین فول سور میل کنند.زیرابنابرنظریه پزشکان این کشوروآلمان مصرف این ویتامینهاتوسط خانم هاسبب می شودکه درصورت بروزبارداری ازصدمات وارده به سلامتی جنین قبل اززایمان جلوگیری به عمل آید.دراین راستادولت آمریکامعتقداست کمبوداین نوع ویتامین سبب می شودکه درهفته اول بارداری عوارضی بیمارگونه درجمجمه وستون فقرات جنین ظاهرشودواین توصیه درنتیجه تحقیقات گوناگون دراین زمینه درآن کشورصورت گرفته است 

 

منابع مهم غذایی ویتامین فول سورعبارتنداز

 

سبزیجات - لیمو- نان - لوبیا

 

 

***************

 

شروع فصل سوم 

 

پروتئینها وکربوئیدارتها

  

 الف :پروتئینها

پروتئینهادراصطلاح یونانی به معنی مهمترازهمه اطلاق می شود

موادپروتئینی سازنده اصلی سلولهای زنده بوده ودرطول مدت  برای رشدونموسلولی لازم هستند.بعلاوه موادپروتئینی برای ترمیم بافتهای منحط وفرسوده بدن بکارمی روند.نباتات سبز,سازنده اصلی ماده پروتئین هستندبدین معنی که گیاهان ازت  رابه حالت نیترات ازخاک ,وآب را از زمین ,وگاز کربینیک رااز هواگرفته وبه کمک این مواد,پروتئین رامی سازند

حیوانات نه تنهاازمحیط خارج آب واملاح رامی گیرندبلکه ماده پروتئین موردنیازراازمحیط خارج دریافت می کنند.بنابراین حیوانات برای تأمین این ماده ازت داربه شکلی ازگیاهان می گیرندوحیوانات گوشتخوارغیرمستقیم وبالأخره انسان هم به طورمستقیم ازراه خوردن نان ,سبزیجات وبه طورغیرمستقیم ازراه شیر,گوشت,تخم مرغ وغیره ازآن استفاده می کنند.حیوانات بدون استفاده ازپروتئین نمی توانندزنده بمانند

غذاهای پروتئینی ای که انسان می خورد دارای  دومنشأ می باشد

الف- پروتئین گیاهی       ب - پروتئین حیوانی  

تجربه نشان داده است که بطورعمومی ,پروتئینهایی که منشأحیوانی دارند ارزش پروتئین آنهابه مراتب بیشترازپروتئینهای گیاهی است

اختلافات ارزشی پروتئینهای مختلف مربوط به نوع اسیدهای آمینه سازنده آنهاست 

 

مقداراحتیاج روزانه هرفردبه طورمتوسط به پروتئین برای هرکیلوگرم ازوزن انسانی  1گرم ماده پروتئین مختلط حیوانی وگیاهی قابل جذب درنظرگرفته شده است وبرای آنکه هیچگونه عدم تعادلی حتی درهنگام کاراضافی پیش نیاید می توان 30گرم هم به این مقدارافزود

 

درجدول زیربه ترتیب مقدارارزشی پروتئین درهر100گرم غذایی مشخص شده است 

 

                      ماده غذایی        مقدارپروتئین درهر100گرم

کشک------------------ 54/9
شیرخشک بی چربی--------36
ماش--------------------28/9
باقلا--------------------28/9
شیرخشک کامل------------26
پسته--------------------23
گرد--------------------23
بادام------------------- 23
لوبیا--------------------22/6
نخود-------------------22/5
گوشت مرغ--------------20/2
گوشت جوجه-------------20/2
  جگرسفیدیاشش ------------20
لپه --------------------19/2
ماهی سفید---------------19 
گوشت گاو---------------18/7
پنیرتبریز----------------18/3
میگوتازه----------------18/1
گوشت گوسفندکم چربی------15/6
کله پاچه---------------- 14/9
گندم ------------------- 12/4
ذرت------------------- 12/4
جو---------------------12/4
ماکارونی ---------------11
نان تافتون----------------9/3
نان لواش ----------------8/9
نان سنگگ---------------8/5
نان بربری---------------8/2
       گیاهان برگدار------------ 7
نخود-------------------7
نان سفید-----------------7
        شویدیاشبت ------------- 3/14
شیرپاستوریزه-------------3/5
انجیرخشک--------------3
رب گوجه فرنگی----------2/9
      اسفناج -----------------2/8
کشمش------------------2/5
پیازچه -----------------2/3
               خرما ------------------2/2
لوبیاسبز-----------------1/8
کلم --------------------1/7
کدوحلوایی---------------1/4
انجیرتازه----------------1/4
کرفس------------------1/2
موز--------------------1/2
پیاز--------------------1/2
هویج-------------------1
کره -------------------1
بامجان------------------1
کدومسمایی--------------1 
کاهو-------------------9دهم
شلغم-------------------8دهم
تربچه------------------8دهم
گوجه فرنگی-------------8دهم
پرتغال------------------8دهم
زردآلو------------------7دهم
نخودفرنگی-------------7دهم  
خیار-------------------7دهم
نارنگی-----------------7دهم
لیموشیرین----------------7دهم
انگور------------------6دهم 
هویج ایرانی--------------5دهم
خربزه-----------------5دهم  
انار------------------- 5دهم
لیموترش-----------------4دهم
گلابی-------------------3دهم
سیب-------------------3 دهم 
 

ب :کربوئیداراتهای کربن یاگلوسید یاموادقندی نشاسته ای 

 

این  موادبه منظورتولیدانرژی ,همراه غذاهای مختلف به بدن می رسند,به وسیله گیاهان ازآب وگازبی اکسید کربن تحت اثرنورخورشیدساخته می شوندودرمیوه ها,دانه هاوریشه های نباتات ذخیره می شوند شیرینی وشربت موادگلوسیدی اند

 

درجدول زیربه ترتیب مقدارارزشی موادقندی یانشاسته ای درهر100گرم موادغذایی مشخص شده است

ماده غذایی       مقدارموادقندی درصدگرم   

برنج ------------78/9

ماکارونی-------------76/3

خرما ---------------73

نان لواش-------------63/6

انجیرخشک----------- 62/6

نخود----------------61/6

نان تافتون------------60/6

عدس----------------57/4

لپه------------------56/7

نان بربری------------56/6

باقلا----------------56/1

لوبیا ---------------55/9

نان سنگگ-----------55/1

نان سفید-------------52

شیرخشک بی چربی----51

موز----------------43/2

کدوحلوایی------------26

رب گوجه فرنگی-------19/5

سیب زمینی-----------19/14

انجیرتازه ------------17/9

انگور---------------16/2

آلبالو--------------- 16/08

انار ----------------15/5

زردآلو---------------14/5

سیب----------------14

کشک --------------13/8

گلابی---------------13/6

نارنگی--------------11

پرتغال---------------10/1

هویج ایرانی-----------9

لیموشیرین ------------6/7

لوبیاسبز--------------5/9

پیازچه --------------5/8

خربزه --------------5/7

کدومسمایی------------5/7

پیاز-----------------5/5

ماست---------------5/4

کلم-----------------5/1

هندوانه -------------5/1

     بادمجان--------------5/1

شلغم--------------- 4/9

جگرسیاه-------------4/5

شیرپاستوریزه---------4/4

آب غوره-------------4/15

اسفناج-------------- 3/6

کاهو--------------- 3/6

شوید----------------3/5

کرفس----------------3/3

تربچه---------------3/1

خیار-----------------3

تره -----------------3

گوجه فرنگی----------2/8

پنیرتبریز-------------2/1

میگو----------------1/5

نخودفرنگی------------1/5

تخم مرغ-------------9دهم

کله پاچه-------------3دهم 

 

 

************************************

 

فصل چهارم

 

یک-چربی ها  2-کلسترول   3- اکوساپنتانویک

 

یک : چربی ها

 

اززمان قدیم ,انسان ارزش زیادی برای چربی ها قائل بوده است وبه عناوین مختلف آنراتهیه وذخیره می کرده ودرطبخ وتهیه غذابکاربرده است 

چربی هایی که مورداستفاده غذایی قرارمی گیرندبه دودسته تقسیم می شوند

دسته اول:چربی های حیوانی 

دسته دوم :چربی های گیاهی

این دودسته چربی به 2طریق مشخص می شوند

یک:چربی های جامد 

دو:چربی های مایع

 

چربی هایی که بصورت تجاری دربازاربه فروش می رسند مثل کره, روغنهای حیوانی ,وگیاهی که درطبخ غذامصرف می شوند,چربی های جامدمی گویند

چربی هایی که مثل شیر,پنیر,تخم مرغ,گوشت,گردو,بادام وغیره به مصرف می رسند مایع هستند .چربی هابیش ازسایرمواد,تولیدنیرو وانرژی می کنند

چربی های معدنی ازقبیل پارافین وامثال آن ارزش غذایی ندارندودرصورتیکه مصرف شوندتولیداختلالاتی درجهازهاضمه کرده وازجذب ویتامینهای محلول درچربی جلوگیری می کنندزیرااین نوع چربی هادربدن قابل جذب نیستندوعینا" دفع می شوند

چربی برای بدن ضروری است چون این ماده دربدن به مصرف سوختن وتولیدحرارت می رسد.مصرف زیادچربی باعث ایجادبیماری واختلالاتی دربدن می کند.بنابراین به طوری که قبلا" هم ذکرشد برای برخورداری ازسلامت کامل ,کیفیت وکمیت غذارابایدهمیشه درنظرداشت

 

درجدول زیربه ترتیب مقدارارزش موادچربی درهر100گرم موادغذایی مشخص شده است

 

  ماده غذایی          مقدارچربی درهرصدگرم

روغن---------------- 100

کره-------------------82/9

گوشت گوسفندکم چربی-----27/7

پنیرتبریز-------------- 18/3

گوشت گاو--------------18/2

کله پاچه--------------- 14/3

گوشت مرغ-------------12/6

گوشت جوجه------------12/6

تخم مرغ---------------11/7

کشک------------------11/7

لپه--------------------6/2

جگرسیاه --------------4

ماست-----------------2/6

ماهی سفید--------------2/5

شیرپاستوریزه------------2/4

نخود------------------1/8

باقلا------------------1/6

لیموترش---------------1/4

عدس------------------1/3

ماکارونی --------------1/1

شیرخشک بی چربی-------1

نان سفید---------------1

میگوتازه---------------8دهم

نان بربری--------------7دهم

برنج------------------7دهم

گوجه------------------7دهم

انگور-----------------7دهم

نان تافتون-------------6دهم  

لیموشیرین-------------6دهم 

خرما-----------------6دهم 

پیاز-------------------6دهم

کشمش-----------------6دهم

نان لواش---------------5دهم

تره------------------5دهم 

انجیرتازه---------------4دهم

نخودفرنگی------------4دهم 

نان سنگگ--------------4دهم

بادمجان----------------3دهم

کدوحلوایی--------------3دهم

سیب------------------3دهم

کلم-------------------2دهم

پیازچه----------------2دهم 

شلغم-----------------2دهم 

نارنگی----------------2دهم

پرتغال-----------------2دهم

موز------------------2دهم

گلابی-----------------2دهم

کدومسمایی--------------2دهم

اسفناج-----------------2دهم

رب گوجه--------------1دهم

لوبیاسبز---------------1دهم

کاهو------------------1دهم

تربچه-----------------1دهم

کرفس-----------------1 دهم

خیار-----------------1دهم

خربزه----------------1دهم

انار------------------1دهم

هندوانه----------------1دهم

انجیرخشک------------1دهم 

هویج فرنگی-----------1دهم

هویج ایرانی------------4صدم

غوره-----------------4صدم

آلبالو-----------------3صدم

سیب زمینی------------93صدم

 

*******************************

 

دو- کلسترول

 

ماده ای ازجنس چربی هاست که درمغز,اعصاب, کبد,خون,وصفرایادمی شود.ممکن است به صورت  سنگ صفرا درکیسه صفرا یابه صورت آزاددرجدار شریانها متبلورباشد.تغذیه سالم می تواندموجب کاهش فشارخون بالا وکاهش کلسترول بدخون که ازعوامل اصلی سکته قلبی است بشود.درکنگره بین المللی بیماری های قلبی درمونیخ آلمان اعلام شدکه 40درصدازکسانی که دارای کلسترول زیادهستندباپرهیزکردن ازمصرف غذاهای پرچربی وکاهش دادن مصرف چربی های حیوانی می توانند میزان کلسترول درخون خوداراکاهش بدهند.برای این کارمی توان غذاهای پرچربی ازغذاهایی که باروغن زیتون تهیه شده بهره بگیرند

برپایه پژوهشهایی که دراین زمینه درایتالیاوفنلاندبه عمل آمده است بیماران می توانندازطریق ظرف مدت 6هفته میزان کلسترول خون خودراکاهش دهند

دانشمندان ,اینکه قادربه ارائه اطلاعات دقیقی راجع به اثرات تغذیه سالم برسرطان وسکته قلبی دربیماران هستندیاخیر.معتقدندتابه حال تغذیه سالم واهمیت ونقش آن درسلامتی انسانهابه حدکافی موردتوجه قرارنگرفته است 

بااستفاده ازغذاهایی که باروغن زیتون ومیوه وسبزی های تازه تهیه شده است چربی کمتری به بدن رسیده واین امرباعث کاهش یافتن قندوکلسترول وبالأخره فشارخون می شود

باتغذیه سالم ,رسوبات مختلف درخون ورگهای انسان کمترشده وبدین ترتیب باعث کاهش یافتن سکته های مغزی وقلبی دربیماران خواهدشد

ازطرف دیگر بنابه تحقیقات دانشمندان آمریکایی بااستفاده ازآب انگورقرمزکه حاوی ماده شیمیایی  رسوراترول است نیزمی توان میزان کلسترول خون بدن بیماران راکاهش دادزیرادانشمندان دانشگاه کورنل نیویورک توانستند این ماده راادرآب انگورقرمزکشف کنند

آزمایش این ماده روی حیوانات ثابت کردکه رسوراترول موجب جلوگیری  ازبهم چسبیدن سلولهای خونی ودرنتیجه مسدودشدن رگهاوسکته قلبی  درانسانهاست 

 

برای کاستن کلسترول خون علاوه برمواردیادشدفوق ذیلا" به اثرات معجزه آسای خواص سیرولوبیااشاره می شود

 

الف:نقش  سیر درکاهش کلسترول خون

مصرف سیر ازبروز بیماری هاواختلالات خونی ,سفت شدن جداره رگهاوبالارفتن میزان چربی خون جلوگیری می کندوباعث جلوگیری ازسکته قلبی می شود.جای دادن   سیر بعنوان یک ماده خوراکی مهم ,درلیست موادغذایی مصرفی ازبروزبیماری هاواختلالات خونی وسفت شدن جداره شریانها جلوگیری نموده ومیزان کلسترول خون رامتعادل نگه می د ارد

به گزارش واحدمرکزی خبرازپاریس نتایج تحقیقات انجام شده درسه کشورآلمان ,دانمارک ویونان درموردتأثیرمصرف میزان کلسترول خون نشان می دهدکه خواص موجوددرگیاه سیر,خطربروزسکته ها ی ناشی ازگرفتگی رگهاراکاهش می دهد.این تحقیقات دریک کنگره گیاهی درمانی درشهرمونیخ ارائه شده است وتأثیر سیر برروی کلسترولهای مضرلیپوپروتئین هارانیز موردبررسی قرارداده است درهمین ارتباط پروفسورویلیام هاریس ازکانزاس سیتی آمریکاکه اثرات مصرف سیررادرتعدادی ازافرادسالم به مدت 15روز موردمطالعه قرارداده است ومی گوید:اکسیاسیون لیپیدهاوجلوگیری از رسوب وسفتی جداره شریانها ازجمله نتایج مفیدمصرف سیراست 

 

یک کنگره تحقیق ازکشوردانمارک که مدت 4ماه روزانه 600میلی گرم  سیر رابه مدت 48بیماردارای کلسترول بالاتجویز کرده اند,درپایان مشاهده کردندکه این کارمیزان کلسترول خون بیماران را18درصدکاهش داده است وبه گفته پژوهشگران دانمارکی ,مصرف  سیر موجب پایین آمدن فشارخون وازبین بردن کلسترول اضافی خون است

بالارفتن چربی وکلسترول خون یکی ازعوامل مهم بسته شدن سرخرگهاودرنتیجه سکته های قلبی ومغزی است .و سیر درمانی یکی ازراههای پیشگیری ازبیماری های قلبی ورگی می باشد  وسیر  ,خون راازطریق کاهش تمایل آن به لخته شدن رقیق می کند.وباجلوپگیری ازتشکیل لخته های خونی که یکی ازعوامل عمده سکته های قلبی ودردهای ناشی ازانقباض شریان وسکته های مغزی است راازمیان می برد

علاوه برمواردذکرشده ,سیر دارای ویتامین آ ,سی ,فسفروکلسیم ,ضدعفونی کننده جهازهاضمه ,وتنفس وضدکرم معده ,وکاهش فشارخون بوده وقوه باه رازیادمی کندوبرای اسهال ریوی وروماتیسم خوب است وهمچنین ضداسپاسم ,ضدنفخ ,هضم کننده غذا,ادرارآور,وضددستیانتری ,کاهش تبهای حصبه وشبه حصبه وکاهش آترواسلکلرور است

 

 

دو- نقش  لوبیا درکاهش کلسترول خون

 

         دکترروزنفلد اهمیت لوبیا رادرپایین آوردن کلسترول خون چنین بیان می داردکه حبوبات ازجمله انواع لوبیادرپایین آوردن کلسترول خون نقش مهمی راایفامی کنند.اگرفردی روزانه حداقل هفت قاشق لوبیای پخته بخورد ازهفته سوم ,میزان کلسترول اضافی درخون او شروع به کاهش می کندوبه تدریج به میزان 20درصد کاهش خواهدیافت .البته بهتراست لوبیای خشک شده راخودتان بپزید,زیرا لوبیای کنسرو شده مقداری مواداضافی برای حفظ آن ازخطرفاسدشدن داردوصددرصدطبیعی وخالص نیست .نخود,عدس ولوبیای روغنی نیزدرکاهش کلسترول کمک می کند.لوبیا نه تنهاکلسترول اضافی خون راکاهش می دهدبلکه سطح کلسترول ضروری مفیدخون راتا9درصدافزایش می دهد

بایدتوجه داشت که مصرف لوبیا نتایج فوری درکاهش کلسترول نداردبلکه یکی دوسال بایدصبرنمودتاکلسترول زایدخون راتا20درصدکاهش بدهدوکلسترول لازم 9درصدافزایش یابد برای اینکه درزمانی کوتاهترنتیجه گرفته شود لازم است که با نهارحداقل پنج قاشق وباشام حداقل 6قاشق لوبیامصرف شود

 

سه - نقش چربی اکوساپنانویک درجلوگیری ازرشدغده سرطانی دربدن

 

یکی ازبدترین اثرات بیماری سرطان این است که شخص مبتلابه سرطان به سرعت وزن کم می کند وچون غده سرطانی موجب می شودکه ازبافتهای دیگربدن چربی بیرون بیایدتاغده سرطانی بتواندبااستفاده ازاین چربی رشدبکند.اکنون متخصصان بریتانیایی کشف کرده اندکه یک ماده شیمیایی موجوددرروغن ماهی مانع ازاین روندمی شودوبه طوری که عمرمبتلایان به سرطان راافزایش می دهد

همه می دانندکه اسکیموها مقدارزیادی ماهی می خورندوبه ندرت به بیماری سرطان گرفتارمی شوند.همچنین به تجربه ثابت شده است که خوردن ماهی های روغن دارازابتلاءانسان به سرطان جلوگیری می کند.اماتابه حال کسی درست نمی دانست که درروغن ماهی عامل اصلی جلوگیری ازلاغری ورشدغده سرطانی چیست؟وسپس پروفسور ماک تیزول وهمکارانش که دربخش تحقیقات سرطان شناسی دانشگاه هاستون کارمی کنندمعتقدهستندکه به این عامل مهم پی برده اند:این محققان بیشتردرموردکاهش وزن ولاغرشدن که یکی ازعوارض عمده سرطان است تحقیق کرده اندوبیماران مبتلابه سرطان حتی درمواردی که به حدمعمول غذامی خورندبازهم لاغرمی شوند

دراین راستا ,پروفسور ماک تیزول می گوید:ما  در موردموادمختلف غذایی بررسی می کردیم وتصادفا" متوجه شدیم که روغن ماهی ازکاهش وزن جلوگیری می کندودرمقابله باسرطان تأثیری آشکارداردوبعدتصمیم گرفتیم که موادشیمیایی موجود درروغن ماهی رابررسی کنیم تاببینیم چه ماده ای دارای چنین خاصیتی است وتوانستیم پی ببریم که تنها یک اسیدچربی که درروغن ماهی وجوددارد,می تواندچنین تأثیری داشته باشد

محققان بریتانیایی ,این اسیدچربی راتصفیه کردندوبه تحقیق درباره طرزعملی آن پرداختند.نام علمی" اسیدچربی  اکوساپنتانویک " است که به مقدارفراوان دربسیاری ازانواع ماهی هاازجمله ماهی سامون وساردین یافت می شود.غده سرطانی ,یک نوع پروتئین تولیدمی کندکه عمل آن شبیه عمل هورمون است .محققان آن رادربدن, ازراه خون وارد نسج چربی کردندومتوجه شدندکه این پروتئین بطورمستقیم درتجزیه نسج چربی تأثیرمی گذاردوبه این نتیجه رسیدندکه آن اسیدچربی موجوددرروغن ماهی عمل پروتئین ناشی ازغده سرطانی راخنثی می کند

پروفسور مک تیزول می گوید :غده های سرطانی ماده ای تولیدمی کنندکه عامل تجزیه چربی بدن است ودرجریان این عمل یک نوع اسیدچربی دیگرتولیدمی شودکه به رشدغده های سرطانی کمک می کندوبه این ترتیب وقتی جلوی تولیدآن پروتئین مخصوص درغده سرطانی گرفته می شودازیک طرف مانع لاغرشدن شخص مبتلا به سرطان می شودوازطرف دیگرنمی گذاردکه غده سرطانی رشدپیداکند واکنون این محققان بریتانیایی تصمییم دارندراهنمایی برای ردیابی پروتئین ناشی ازغده سرطانی تهیه کنندومی گوینداحتمالا"می توان این پروتئین رادرادرار بیمارردیابی کرد.معمولا"بسیاری ازافراد,وقتی که درمدتی کوتاه مقدارقابل ملاحظه ای وزن کم می کنندنگران می شوندکه مبادابه سرطان مبتلاشده باشنددراین موردردیابی آن پروتئین ناشی ازغده سرطانی درادرارمعلوم خواهدکردکه علت لاغری وجودسرطان است یاعلت دیگری دارد

     

*****************************

  

فصل پنجم یافصل آخر

 

نقش سبزی ها ومیوه هادرجلوگیری ازبروز سرطانهای ریه یا ششها,روده ,سینه,معده ,کبد,پروستات ولوزالمعده به زبان و روایت پژوهشگران دانشگاههای اروپاوآمریکادرسال 1994میلادی   

 

به نقل ازمجله معروف ریدرز دایجست ,نتیجه تازه ترین مطالعات وبررسی های متخصصان رابرای جلوگیری ازابتلاءبه انواع سرطان وجلوگیری ازگسترش سلولهای سرطانی ازطریق برنامه غذایی مناسب اعلام شده است 

به موجب آخرین  بررسی ها ,مطالعات وآزمایشهای دههادانشمند عضو انستیتوی ملی سرطان شناسی آمریکا,دست کم یک سوم انواع سرطانهاباچگونگی تغذیه انسان ارتباط داردودرصورت افزودن میوه وسبزی های ضدسرطان ,بدن انسان رادربرابربیماری سرطان مصونیت پیدامی کند

به عقیده پژوهشگران ,وجودموادضداکسید دربرخی ازمیوه ها,سبزی هاوموادمعدنی ,سلولهایی که درآستانه سرطانی شدن قراردارندترمیم می شوندوجوانه گندم ازجمله غذاهایی است که حتی سلولهای سرطانی راکاهش می دهدوازآلوده شدن سلولهای بیشترجلوگیری می کند

برپایه 170پژوهش ومطالعه در17کشورجهان ,افرادی که میوه وسبزی جزءلاینفک برنامه غذایی روزانه آنهاست ,دست کم 50درصدکمترازکسانی که میوه وسبزی نمی خورند ,درمعرض ابتلابه سرطان هستندودرسرطان هایی چون معده ,ریه ,روده ,سینه وپروستات ,مصرف مرتب میوه وسبزی ,خطرابتلا به سرطان راکاهش می دهد.این پژوهشهاروشن کرده است حتی افرادسیگاری نیزاگرمرتبا"میوه وسبزی بخورندتاحدزیادی دربرابرسرطان ریه مصونیت پیدامی کنند

درطبقه بندی انواع سبزی ومیوه های ضدسرطان ,پژوهشگران چندین دانشگاه معروف ,به ماده ضداکسید,موسوم به نام "بتاکاروتین" اشاره می کنند که درسبزی های نارنجی رنگ وسبزرنگ مثل هویج ,سیب زمینی شیرین واسفناج به مقدارزیادیافت می شود.این ماده ضدسرطان درمیوه هایی مثل زردآلووطالبی به وفوریافت می شودومصرف زیاداین دوشدیدا"توصیه شده است 

طی بررسی هاومطالعات آزمایشگاهی دردانشگاه هاروارد ,به اثبات رسیده است که ماده بتاکاروتین , سلولهای بدخیم وسرطانی راازبین می بردودربسیاری مواردازگسترش سلولهای بدخیم جلوگیری می کند

 

مجموعه گزارشات محققین درنوشته فوق الذکررامی توان به شرح ذیل خلاصه نمود

 

یک - گوجه فرنگی 

ماده ای موسوم به لیکوپن باعث قرمزشدن رنگ گوجه فرنگی می شود.ماده ای ضداکسیدوکاهش دهنده خطرابتلا به سرطان است .این ماده که درهندوانه وزردآلو هم به وفوریافت می شودکه به جنگ سلوهایی می رودکه درمعرض سرطان قراردارندوحتی سلولهایی راکه به تازگی بدخیم شده اند,ترکیم می کنند

برپایه مطالعات دانشگاه جان هاپکینز ,کمبودماده قرمزکننده درخون ,خطرابتلاءافرادبه سرطان لوزالمعده راافزایش خواهدداد .ماده لیکوپن ,تقریبا"درکلیه فرآورده های گوجه فرنگی ازقبیل سس ها,خمیرگوجه فرنگی ,وخودگوجه فرنگی یافت می شود

 

دو- سبزی های بارنگ  سبز سیر

 

درمطالعاتی که اخیرا"دردانشگاههای ایتالیا به عمل آمده است سبزی هایی که رنگ سبز سیردارند خطرابتلابه بسیاری ازسرطانهاراکاهش می دهند

مهمترین سبزی های ضدسرطانی منتج ازحاصل مطالعات محققین به شرح ذیل می باشند

     اسفناج - گل کلم - کلم پیچ -کاهو

این سبزی هاسرشارازماده ضدسرطان ,ضداکسیدازجمله موادشیمیایی بتاکاروتین ,فولیت ولوتین هستند

به نظردانشمندان هرچه رنگ سبزی ها تیره تر وپر رنگترباشد,به همان نسبت میزان جنگندگی آنهاباسلولهای سرطانی بیشتروقوی تراست

 

سه - سبزی های تند

 

سبزی های تندحاوی ماده "آلیوم " نظیر :سیر- پیاز- تره- تره تیزک- سرشارازموادشیمیایی ضد سرطان هستند

مطالعات وآزمایشهای انجام شده روی حیوانات نشان می دهدکه مصرف سیر,پیاز,پیازچه,وتره بخصوص درجلوگیری ازگسترش سلولهای سرطانی روده بزرگ ,معده , ریه , وکبدموثرهستند

تازه ترین مطالعات دردانشگاه پنسیلوانیا نشان داده است که خوراندن سیربه موشها,تومورهای سرطان سینه رادرآنها71درصدکاهش داده است وهمچنین معلوم شده است افردای که زیاد سیر وپیاز می خورند کمتردرمعرض ابتلا به سرطان معده قرارمی گیرند

برپایه این پژوهشها,مصرف مرتب سیر ازپیشرفت بسیاری ازسرطانهاجلوگیری می کند

 

چهار- میوه ومرکبات : هربرت پیرسون ازدانشمندان انستیتوی ملی سرطان توصیه کرده است تامی توانیدپرتغال ,انگور,هنداونه ولیموبخورید

 

به عقیده این دانشمندان به طورکلی مرکبات حاوی کلیه موادضدسرطان هستندومصرف مرتب آنها,مصرف کننده رادربرابرانواع سرطانها بیمه می کند

توصیه انستیتوی ملی سرطان آمریکا, برای ایجادمصونیت  ومقاومت  بدن دربرابرانواع سرطانها ,روزانه 5باریابیشترمرکبات وسبزی میل کرده وسعی کنیدهروعده حداقل به میزان نصف لیوان آب میوه خام یاکمپوت یاسبزی هایی که رنگ سبزتیره وبرگهای پهن دارند,بخورید

 باخوردن روزانه 6اونس آب میوه یاآب سبزی مطمئن باشیدبدن شمادرمقابل انواع سرطانهامقاوم وحتی ایمن خواهدشد

 

دکترروزنفلدازپزشکان متخصص درامراض عمومی ایالات متحده آمریکا درجواب این سوال شهروندآمریکایی که آیاسبزی ومیوه خواص ضدسرطانی دارندیاخیر؟بطورواضح توضیح داده است که خوردن سبزی ومیوه باغذاهای روزانه چهل درصدخطرابتلاءبه سرطان را کاهش می دهد.افرادی که مستعدابتلابه این بیماری هستندمعمولا"میوه وسبزی مصرف نمی کنند.باآزمایش خون افرادمبتلابه سرطان مشخص شده است که دربدنشان به حدکافی عامل سرطان وجودندارد

گوجه فرنگی, کاهو, سیر, پیاز, پرتغال ضدسرطان هستندواز همه اینهامهمتر"سیر"است .شماروزی 3تا5بارمیوه وسبزی بخورید

 

*************************

 

 

توضیحات خاص: تمام محتوای موضوعات فوق الذکر, پیرامون تغذیه و ویتامین ها ,درتاریخ هفتم وهشتم بهمن سال 1398شمسی ,بازخوانی مجددو ویرایش ونگارش لازم صورت گرفت

 

تمام نوشته های مربوط به تغذیه و ویتامین هادرتاریخ 27/1/1399شمسی شب جمعه ,برای سومین باربازخوانی و ویرایش کامل شدکه ازساعت یازده ونیم شب تاساعت دو شب

یابامدادبه مدت دوساعت ونیم طول کشید

 

تمام محتوای فوق الذکرمربوط به تغذیه و ویتامین هابرای چهارمین باردرتاریخ 7/6/1399شمسی بازخوانی شد

         

برچسب ها

  • ویتامین آ رابشناسیم
  • ویتامین دی رابشناسیم
  • ویتامین ای رابشناسیم
  • ویتامین کا رابشناسیم
  • ویتامین سی رابشناسیم
  • ویتامین ب 1 یاتیامین رابشناسیم
  • ویتامین ب2 یاریبوفلاوین رابشناسیم
  • ویتامین ب 6 رابشناسیم
  • ویتامین پیروکسین هیدروکلراید یا ب 6رابشناسیم
  • ویتامین ب 12رابشناسیم
  • ویتامین سیانوکوبالین  یا ب 12رابشناسیم
  • ویتامین اچ رابشناسیم
  • ویتامین بیوتین یا اچ رابشناسیم
  • ویتامین کولین رابشناسیم
  • ویتامین اینوزیتول رابشناسیم
  • ویتامین پ پ رابشناسیم
  • ویتامین اسیدنیکوتینیک آمیدیا پ پ رابشناسیم
  • ویتامین اف رابشناسیم
  • ویتامین فول سوررابشناسیم
  • پروتئینهاوزیرمجموعه آنهارابشناسیم

جدیدترین ها

news خواص رازیانه
news خواص ذرت
news خواص گیاه دم اسب
news خواص دارچین
news خواص خیار
news خواص خرما
news photos English foods
news عکسهای غذاهای خارجی

کلیه حقوق و مطالب این وب سایت متعلق به شرکت ناین وب می باشد و استفاده از آنها فقط با ذکر منبع بلامانع است.